Gió phơn Tây Nam ảnh hưởng mạnh nhất vùng nào? Đáp án

Câu hỏi: Khu vực nào sau đây chịu ảnh hưởng mạnh nhất của gió phơn Tây Nam?

• A. Tây Nguyên.
• B. Duyên hải Nam Trung Bộ.
• C. Tây Bắc.
• D. Bắc Trung Bộ.

Đáp án đúng là A. Tây Nguyên. Đây là đáp án được ghi trong lời giải gốc. Nguồn cho rằng vị trí ở phía tây dãy Trường Sơn và địa hình cao khiến Tây Nguyên chịu ảnh hưởng mạnh nhất của gió phơn Tây Nam. Tuy nhiên, cách giải thích này chưa phù hợp với cơ chế hình thành gió phơn.

Vì sao lời giải gốc chọn Tây Nguyên?

Lời giải gốc mô tả gió phơn Tây Nam là loại gió khô nóng, đồng thời cho rằng Tây Nguyên ở phía tây dãy Trường Sơn, có địa hình cao và chịu tác động khi dãy núi chắn luồng không khí ẩm. Phần phân tích bổ sung cũng nhấn mạnh tác động oi nóng, khô hạn của gió phơn trong mùa nóng.

Điểm cần kiểm tra là sườn nào của dãy núi nhận gió khô nóng. Không khí ẩm đi lên sườn đón gió, gây mưa; sau khi vượt núi và đi xuống sườn khuất gió, không khí trở nên nóng, khô hơn. Vì thế, vị trí phía tây dãy Trường Sơn không phải căn cứ để kết luận Tây Nguyên chịu gió phơn Tây Nam mạnh nhất.

Đối chiếu các phương án còn lại

• B. Duyên hải Nam Trung Bộ: Một số nơi ở sườn đông dãy Trường Sơn có thể chịu tác động của hiệu ứng phơn. Tuy nhiên, đây không phải khu vực thường được nhấn mạnh nhất khi nói về gió phơn Tây Nam trong kiến thức địa lí phổ thông.
• C. Tây Bắc: Khu vực này có thể xuất hiện thời tiết khô nóng do hiệu ứng phơn, nhưng không phải vùng điển hình nhất trong cách hỏi về tác động của gió phơn Tây Nam.
• D. Bắc Trung Bộ: Đây là phương án cần đặc biệt lưu ý. Theo kiến thức địa lí phổ thông, Bắc Trung Bộ chịu ảnh hưởng rõ rệt của gió phơn Tây Nam khô nóng khi luồng gió vượt dãy Trường Sơn rồi đi xuống sườn đông. Vì vậy, không thể xem D là sai về mặt kiến thức chỉ để bảo vệ đáp án A của nguồn.

Kiến thức liên quan đến gió phơn Tây Nam

Gió phơn hình thành khi không khí vượt qua địa hình núi và đi xuống ở sườn khuất gió. Trong mùa nóng, hiện tượng này có thể gây thời tiết khô nóng, oi bức và làm tăng nguy cơ thiếu nước. Tác động cụ thể phụ thuộc vào hướng gió, vị trí dãy núi và việc khu vực đang xét nằm ở sườn đón gió hay khuất gió.

Cần phân biệt gió mùa Tây Nam với không khí khô nóng do hiệu ứng phơn. Tây Nguyên nằm ở phía tây dãy Trường Sơn và thường nhận mưa từ gió mùa Tây Nam; khu vực phía đông dãy núi mới là nơi thể hiện rõ tác động khô nóng của gió phơn Tây Nam. Sự khác biệt này cho thấy đáp án A và lời giải gốc có dấu hiệu nhầm lẫn.

Cách nhận diện nhanh

Với câu hỏi về gió phơn, hãy xác định hướng gió rồi tìm sườn khuất gió sau khi luồng không khí vượt núi. Trong trường hợp gió Tây Nam vượt dãy Trường Sơn, cần chú ý khu vực phía đông dãy núi, đặc biệt là Bắc Trung Bộ. Khi ôn tập, nên đối chiếu lại đáp án A của nguồn trước khi sử dụng.